Mindfulness-Based Compassionate Living

Het onzekere bestaan

Veel aspecten van ons bestaan zijn onbeheersbaar en onvoorspelbaar. Het is onvermijdelijk dat we allemaal te maken krijgen met tegenslag: met pijn, ziekte, verlies, ouderdom, en uiteindelijk de dood. Alles waar we ons aan hechten blijkt vergankelijk. Vroeg of laat gaat ons lichaam gebreken vertonen en moeten we van dierbare personen en bezittingen afscheid nemen. Wat de toekomst in petto heeft kunnen we nooit zeker weten, al bereiden we ons nog zo goed voor.

Veel klachten en gezondheidsproblemen worden verergerd omdat we die onzekere aspecten van ons bestaan niet willen accepteren. We vechten om het onbeheersbare onder controle te krijgen of vluchten voor het onvermijdelijke. We piekeren ons suf om maar grip te krijgen op wat ongrijpbaar is. En hoe meer we daarnaar streven, des te meer we lijden en de vreugdevolle momenten van het leven aan ons voorbijgaan.

De stressreacties vechten, vluchten of bevriezen (fight, flight, freeze) kunnen levensreddend zijn wanneer we in acuut gevaar verkeren en fysiek bedreigd worden. Wanneer zij echter de onbewuste reacties zijn op vormen van stress die helemaal niet levensbedreigend zijn, produceren ze alleen maar meer stress. We geven dan brandstof aan een interne stressgenerator. Dat gebeurt wanneer we ons alleen maar voorstellen dat we bedreigd worden. Al te vaak vechten we tegen, of vluchten we voor, onaangename gedachten of emoties die nu eenmaal onvermijdelijk zijn; of verstarren ('bevriezen') we in denkbeelden die ooit misschien helpend waren, maar ons nu gevangen houden; of draaien we rond in vruchteloos gepieker. Wanneer we ons bedreigd voelen door verschijnselen in onze binnenwereld, reageert ons lichaam met dezelfde stressreacties als bij een daadwerkelijke dreiging van buiten.

Juist dan is het belangrijk dat we ruimte nemen voor een moment van mindfulness; en zien dat gedachten en emoties voorbijgaande verschijnselen zijn in onze geest, die op zich niet gevaarlijk zijn. Dan is het belangrijk om vriendelijk en compassievol naar onszelf te zijn, zodat we onszelf kunnen kalmeren wanneer we onnodig gestresst zijn geraakt.

 

Daar waar je grootste angst ligt,
ligt je volgende groeifase.

- Carl Gustav Jung -